Tegeltjeswijsheid

Sommige mensen lezen boeken om wijzer te worden. Anderen luisteren naar podcasts, volgen een cursus of kijken naar een of andere deskundige op televisie. Ik kijk tegenwoordig naar tegeltjes. Ik zag laatst bij augurkenkoning Oos Kesbeke dat die zijn bureau heeft volstaan met tegeltjeswijsheden. Geen ingewikkelde filosofische beschouwingen waar je eerst drie jaar voor gestudeerd moet hebben, maar gewoon één zin en klaar. Dat spreekt mij wel aan.

Zo kwam ik laatst een tegeltje tegen met de tekst: ‘Ik lig niet dwars, je benadert me gewoon van de verkeerde kant.’ Kijk, daar heb je wat aan. Ik heb hem meteen aan mijn vrouw Loes laten lezen. Niet omdat wij vaak discussie hebben natuurlijk. Wij wisselen gewoon regelmatig op luide toon verschillende inzichten uit. “Deze past wel bij mij”, zei ik. Ze keek naar het tegeltje en daarna naar mij. “Klopt”, zei ze. “Van welke kant ik je ook benader, je ligt altijd in de weg.” Daar ging mijn tegeltjeswijsheid.

Toch denk ik dat er handel in zit. Want voor iedere situatie is wel een wijsheid te bedenken. ‘Wie altijd het laatste woord wil hebben, moet vooral niet gaan trouwen.’ Kijk, daar kun je iets mee. Voor mensen die overal een mening over hebben, bedacht ik: ‘Wie overal verstand van heeft, heeft meestal nergens voor doorgeleerd.’ Beide tegeltjes durf ik thuis overigens niet op te hangen.

Loes had inmiddels de smaak ook te pakken. Zij vond dat er boven mijn stoel wel een tegeltje kon met: ‘Een man met een mening is prima, zolang hij maar weet wanneer hij hem voor zich moet houden.’ Ik vond dat eerlijk  gezegd geen tegeltjeswijsheid meer. Het voelde meer als een persoonlijke aanval op Delfts blauw aardewerk.

Banjer heeft al die tegeltjes trouwens helemaal niet nodig. Zijn levenswijsheden zijn een stuk eenvoudiger. Als er eten is, moet je eten. Als de deur opengaat, moet je mee. En als iemand op jouw plek op de bank zit, blijf je hem net zolang aankijken tot hij vertrekt. Eigenlijk heeft hij het leven beter begrepen dan wij. Hij heeft er alleen nog nooit een tegeltje voor nodig gehad.

Ik overweeg inmiddels om er zelf eentje te laten maken voor boven mijn bureau: ‘Wie niets doet, kan ook niets verkeerd doen.’ Loes vond dat geen tegeltjeswijsheid. Volgens haar was het meer een functieomschrijving.

Daarop heb ik besloten dat er nog één tegeltje bij moet komen. Eentje dat eigenlijk in ieder huishouden een prominente plek verdient: ‘Een wijs man spreekt zijn vrouw nooit tegen.’ Loes vond hem prachtig. Ik heb maar niet gevraagd waarom.